Şifalı
bitkilerden en iyi şekilde yararlanabilmek için onları tanımak, doğru zamanda,
uygun yerde ve gerektiği biçimde toplamayı bilmek gerekir. Bitkilerin şifalı
özelliklerinden yararlanabilmek için en etkin kullanım şekli taze toplanmış
olanlarındadır. Taze bitkiler Şubat sonundan başlayarak Kasım sonuna kadar
toplanabilir. Eğer yerleri önceden biliniyorsa, kar altından bile
toplanabilir.
Kış
için toplanmak isteniyorsa, onları en etkin oldukları zamanda toplamaya özen
gösterilmelidir.
Çiçeklerde:
Çiçeklenme başlangıcında.
Yapraklarda:
Çiçeklenmeden önce ve çiçeklenme zamanında.
Köklerde:
İlkbahar başlangıcında ve sonbaharda.
Meyvelerde:
Olgunluk zamanı seçilmelidir.
Vitaminler,
Mineraller ve Mikroelementler
Önemli
bitkisel maddeleri gözden geçirirken, vitaminlerin, minerallerin ve
mikroelementlerin ihmal edilmemesi gerekir. Çünkü onlar, dokular, hücreler,
enzimler, hormonlar ve bağışıklık sistemi için yaşamsal öneme sahip yapı
taşlarıdır. Ayrıca tüm organlarımızın işlevlerinin ve bedenin sıvı dengesini
etkilerler. Bazı bitkiler, yalnızca belirli vitaminleri veya vitamin gruplarını
bünyelerinde yüksek ölçüde depolayabilirler.
Örneğin, buğday filizinde ve tüm
yeşil yapraklarda yüksek derecede E Vitamini konsantrasyonu vardır. Tohumlarda,
baklagillerde, ceviz ve fındıkta, tahıl filizlerinde bol miktarda B Vitaminleri
grubu bulunur. C Vitamini(askorbik asit), öncelikle turunçgillerden limon ve
portakal gibi meyvelerde, dolmalık biber, maydanoz, kuşburnu ve pek
çok meyve ve sebzede bulunur.
Alkaloitler
Bitkisel
tedavide alkaloitler, en etkili maddeler grubuna girer. Suda çözünen azot
içerikli bu bitkisel etken maddeler, doğrudan sinir sistemini etkiler. Bazıları
salgı sistemini uyarır, bazıları ise dölyatağı ve bağırsak kaslarının
kasılmalarını destekler. Cezayir menekşesinin içerdiği Vinzamin
adlı alkaloit, öncelikle beyinin daha fazla kan ve oksijenle beslenmesini
sağlar; şahtereotunun içerdiği Fumarin adlı alkaloit ise safra
salgılarını düzenler. Kahvedeki koffein ve tütündeki nikotin de bu
maddeler grubundandır.
Alkaloit
içerikli ve çok etkili bitkilerin önemli bir bölümü ancak uzmanlarca
kullanılabilir ve konuyu bilmeyenlerce kullanılmamalıdır, çünkü onlar çok
etkili zehirlerdir! Ancak bir uzmanın elinden geçtikten sonra
iyileştirici etkilerinden rahatlıkla yararlanılabilir. Bu çok tehlikeli ve
reçetesiz satılmaması gereken alkaloitler, örneğin güzelavratotundaki
kramp çözücü Atropin ve haşhaş bitkisinden elde edilen afyon
sakızının içerdiği, en etkili ağrı kesici olarak bilinen Morphin(morfin),
pek çok hastalıkta önemli kullanım alanları olan çok etkili
türlerdir.
Uçucu Yağlar
(Bitki
esansları)
Bitkiler,
topraktan emdikleri cevherleri kendi metabolizmalarında, insan bedeninin
özümleyebileceği bileşimlere dönüştürürler: Örneğin, temel besin maddelerinden,
karbonhidratlar, proteinler, yağlar, vitaminler ve
mineraller.
Bitki
metabolizmasında oluşan öteki değerli bileşimler ise, tedavi amacıyla kullanılan
etken maddelerdir:
Örneğin, eterli uçucu yağlar (esanslar), alkaloitler,
tanenler ve acı maddeler. Bunlar, savunma gücünü arttırarak, organların
işlevlerini destekleyerek veya iyileşmeyi hızlandırarak, organizmamızdaki
belirli dokulara, organlara ve işlevlere olumlu etkiler yaparlar. Bu maddelerden
bazıları, kendilerini bünyesinde oluşturan bitkinin varlığını sürdürebilmesi
için de önemli görevler üstlenirler.
İyileştirici bitki çaylarının ve tentürlerinin yanı sıra, Akupressur, Aromaterapi ve Ayurveda gibi alternatif tedavi yöntemlerine duyulan ilginin de gitgide artıyor olması, pek çok kişinin, sağlığı ile ilgili davranışlarını değiştirmeye başladığının bir işaretidir. Kişi artık bedeninin sesine kulak vermek ve onun ihtiyaçları için sorumluluk üstlenmek gereğini duymaya başladı. Çok olumlu bir gelişmedir bu.
Önemli hastalıkların tedavisi tabi ki uzman doktorlar tarafından uygulanmalıdır, ama her ufak tefek rahatsızlıkta da kişinin hemen doktor kontrolüne girmesi gerekmeyebilir.
Elinizdeki şifalı bitkiler kitabı size bu konuda yardımcı olacaktır. Size bitkileri tanıtacak, etkinlik biçimleri hakkında bilgilendirecek ve bitkileri doğadan kendi ellerinizle toplayıp kurutmaya sizi davet edecektir. Bu arada da sık sık, şifalı bitki çayları ile kişinin kendini tedavi edebilmesinin ayrıntıları ve sınırları hakkında sizleri uyaracaktır. Bitki çayları ve tentürleri etkili ve zararsız ilaçlardır. Ama önemli hastalıklarda ancak, bir uzmanın uyguladığı tedaviye eşlik edebilir veya onu destekleyebilir.